mecliste.org'dan

Milletvekili adaylarını partiler nasıl belirliyor?

mecliste.org
11 MAYIS 2018
mecliste.org'dan

Partiler, Mecliste bizi temsil edecek milletvekillerini nasıl belirliyor?

 

Türkiye 24 Haziran’da yapılacak Cumhurbaşkanlığı ve 27. Dönem Genel seçimlerine hazırlanıyor. 2019 yılı Kasım ayında  yapılması planlanan seçimlerin neredeyse 1.5 yıl öne çekilerek seçim tarihi olarak 24 Haziran’ın belirlenmesiyle siyasi partiler de seçim çalışmalarını hızlandırdı. Bu süreçte mecliste grubu olan Ak Parti, CHP,  MHP ve HDP milletvekili adaylarını nasıl belirliyor, nasıl bir yol izliyor sizin için hazırladık.

 
AK Parti mevcut milletvekillerinin durumunu Genel Başkan ve Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın başkanlığındaki heyetle kararlaştırdı. Ana muhalefet partisi CHP, adayların yüzde 85’ini ön seçim şartı ile belirleme uygulamasını  seçim takvimi nedeniyle askıya aldı.CHP’de Milletvekili adayları merkez yoklamasıyla belirlendi. MHP merkez yoklamasıyla adaylarını belirlerken, takvim sıkışıklığı nedeniyle HDP’de merkez yoklamasıyla adaylarını belirleme kararı aldı.

 
24 Haziran genel seçimlerinden sonra 600 milletvekilinin mesai yapacağı TBMM için AKP, CHP, MHP ve HDP’de milletvekili adaylarını belirleme yöntemleri şöyle:

 
AK Parti: 24 Haziran 2018 tarihinde yapılacak Cumhurbaşkanı ve 27. dönem milletvekili seçimleri için adaylık süreci sona erdi. AK Parti’den milletvekili olmak isteyenler için aday adaylığı başvuru süreci 29.04.2018 Pazar günü sona erdi. Başvuru işlemleri İl Başkanlığında oluşturulan Milletvekili aday adaylığı başvuru komisyonunca kabul edildi. Eski milletvekilleri ve yeni  milletvekili adayları için bir temayül yoklaması yapıldı. Burada ilk 10 ya da 15’ e girenler ile Ankara’da yapılan mülakata katıldı. Daha sonra Genel Merkezde Genel Başkan başkanlığında toplanan heyetin süzgecinden geçirilerek eski milletvekillerinin durumları değerlendirildi ve yeni milletvekili aday adaylarını belirlendi. Mevcut milletvekilleri ise temayül yoklamasına dahil edilmedi bunun yerine Genel Başkan başkanlığındaki heyet mevcut vekillerin Meclis’teki performansları,  seçim bölgesindeki durumları, anketlerden çıkan sonuçlara göre değerlendirme gerçekleştirdi. Ak Parti, erkek milletvekili aday adaylarında başvuru ücreti olarak 6 bin TL, kadınlardan 3 bin TL, engelli aday adaylarından bin TL talep etti.

 


 

CHP: Ana Muhalefet partisinde Milletvekili adaylarının belirlenmesinde uygulanan yüzde 85 ön seçim şartının uygulanması takvim sıkışıklığı nedeniyle bu seçim için tercih edilmedi.  CHP Genel Başkan Yardımcısı Bülent Tezcan, son Parti Meclisi (PM) toplantısından sonra yaptığı açıklamada, Parti Meclisi’nin (PM) Türkiye’de tüm seçim çevrelerinde merkez yoklamasıyla milletvekili adaylarının saptanmasına  oy birliğiyle karar verdiğini ifade etti. CHP’de milletvekili adaylık müracaatları 30 Nisan 2018 günü başladı ve 7 Mayıs 2018 tarihinde sona erdi. CHP, erkek milletvekili aday adaylarından 10 bin TL, kadın, genç ve engellilerden ise 5 bin TL başvuru ücreti kabul etti.

 


 

HDP’de 25 Nisan 2018 tarihinde yapılan PM toplantısında, 24 Haziran 2018 tarihinde yapılacak 27.Dönem Milletvekili Genel Seçiminde gösterilecek adayların, takvim sıkışıklığı da göz önünde bulundurularak Merkez Yoklaması Usulüyle belirlenmesi kararı alındı. Ayrıca adayları belirleme yetkisi dahil seçimle ilgili tüm iş ve işlemlerin yürütülmesi için MYK’ya yetki verildi. Aynı gün yapılan MYK toplantısında; Eş Genel Başkanların başkanlığında; HDK, DTK, tüm parti bileşenleri, kadın ve gençlik meclisi temsilcilerinin de içinde yer aldığı Merkezi Aday Belirleme Komisyonu adayları tespit etmek için görev aldı. Aday adayları başvuruları ise 28 Nisan – 8 Mayıs 2018 tarihleri arasında alt komisyonlar tarafından kabul edildi. Genç, kadın, engelli ve KHK ile ihraç edilen milletvekili aday adaylarından ücret almazken, diğer adaylardan ise 2 bin 500 TL ücret aldı.

 


 

MHP’de milletvekili adayları il ve ilçe teşkilatlarının bilgisine başvurduktan sonra belirlendi. Parti, Yüksek Seçim Kurulu’nun (YSK) 24 Haziran’da yapılacak Cumhurbaşkanlığı ve milletvekili seçimi için “Taslak Seçim Takvimi”ni hazırlamasının ardından takvimini oluşturdu. Seçim çalışmalarına yoğunlaşan MHP, YSK’nin seçim takvimini açıklamasının hemen ardından aday adaylarının başvurusu için takvimini sundu.  Adaylarını merkez yoklaması yaparak belirleyen MHP, bunu yaparken öncelikle il ve ilçe başkanları ile teşkilatın görüşlerine başvurdu. Bu çerçevede milletvekili adaylarını teşkilatın önceliklerini alarak belirlendi. Aday adayları, genel merkez, il ve ilçe teşkilatlarında kurulacak komisyonların süzgecinden geçirilerek tespit edildi. Mevcut Milletvekillerinin adaylıkları konusunda ise son sözü genel başkanın söyleyeceği ifade edildi. Tüm milletvekili aday adaylarından 2 bin 500 TL adaylık ücreti talep eden MHP, engelli adaylardan ücret almadı.

 
Bağımsız milletvekili adayları için ise süre henüz sona ermedi. En geç 21 Mayıs 2018 Pazartesi günü saat 17.00’ye kadar ilgili il seçim kurulu başkanlığına yapılacak başvurular için, bağımsız adayların 13 bin 916 TL yatırmaları gerekiyor.  

 

YAZAR mecliste.org

mecliste.org, meclisin yasama, denetim ve temsil işlevleri hakkında ve kanun tasarı ve tekliflerinin içeriği ile ilgili doğru, güvenilir bilgiye sahip olmak, kanun tasarı ve teklifleri ile ilgili farklı bakış açılarını görmek, yasa yapım sürecinde karar vericilere görüşlerini ve önerilerini iletmek isteyenlerin Türkiye’de ilk kez buluşacağı bir platform.